Literatuur
Literatuur voor jong en oud
Socrates op de Speelplaats, Richard Anthone en Freddy Mortier
uitgeverij Acco
Meer iets voor gevorderden, maar uiteindelijk onmisbaar. Wie eenmaal een tijdje met kinderen filosofeert heeft behoefte aan een theoretisch en pedagogisch kader. Dan kun je niet om dit boek heen.
Spelen met denken, Ekkehard Martens
uitgeverij Lemniscaat
Pittige literatuur. Martens geeft in dit boek een gedegen overzicht van de verschillende stromingen en benaderingen in de kinderfilosofie.
Filosofie van de kinderjaren, Gareth Matthews
uitgeverij Lemniscaat
Denken kinderen wel op de manier waarop wij denken dat ze denken? Schitterend boek, waarin Matthews verschillende heersende opvattingen uit de pedagogiek en de ontwikkelingspsychologie bevraagt.
Filosoferen is een soort wereldverkenning, Karel van der Leeuw
uitgeverij Zwijsen
Toegankelijke inleiding in de theorie over kinderfilosofie. Het boek is niet meer verkrijgbaar, maar nog wel beschikbaar in veel bibliotheken.
Klein maar Dapper, Berrie Heesen
uitgeverij Damon
Een absolute aanrader voor iedereen die werkt met kinderen tot een jaar of negen. De verhaaltjes zijn geschreven voor kleuters, maar doen het ook buitengewoon goed in de middenbouw. Bij elk verhaaltje is een korte filosofische toelichting geschreven. Een reeks (start)vragen bij elk verhaaltje helpt je gelijk op weg.
Vliegende papa's, Berrie Heesen
uitgeverij Damon
Op dezelfde manier opgebouwd als 'Klein maar dapper'. De verhaaltjes zijn geschreven voor kinderen van verschillende leeftijden. In dit boek zijn ook enkele interessante achtergrondartikelen opgenomen.
Kinderen filosoferen, Berrie Heesen
uitgeverij Damon
Voor de bovenbouw. Er is een boek voor de kinderen en een voor de leraar. De handleiding is een heel toegankelijke introductie over filosoferen met kinderen, ook voor leraren in onder- en middenbouw. In de praktijk is gebleken dat veel suggesties moeilijk te gebruiken zijn voor leraren en groepen met nog weinig ervaring. Het boek voor de kinderen is goed door kinderen individueel te gebruiken.
Filosoferend ontdekken, Nanda van Bodegraven
uitgeverij Kwintessens
Achttien filosofische projecten voor midden- en bovenbouw. In alle projecten zijn verbindingen gelegd met andere vak- of leergebieden, zoals rekenen, wereldoriëntatie, e.d. Ook als je nog geen ervaring hebt, kun je er gemakkelijk mee aan de slag.
Spelenderwijs filosoferen met kinderen, Nanda van Bodegraven
uitgeverij Elsevier
Suggesties voor gesprekken met kinderen van vier tot twaalf jaar. Elke suggestie gaat vergezeld van ideeën voor activiteiten als tekenen, drama of knutselen.
De filobus en Het huis met de twaalf deuren
Teleac/NOT
Beide zijn schitterende vierdelige series van de Onderwijstelevisie. De filobus is gemaakt voor groep 7 en 8, Het huis met de twaalfdeuren voor groep 5 en 6. Met beide series kun je, dankzij de goede handleiding, ook met weinig voorkennis zo aan de gang in de bovenbouw. Helaas beginnen de series (vooral Het huis met de twaalf deuren) er een beetje gedateerd uit te zien.
Van boeken ga je denken, Richard Anthone en Sylvie Moors
uitgeverij Acco
Filosoferen n.a.v. fragmenten uit de kinder- en jeugdliteratuur. In dit boek zijn fragmenten opgenomen uit literatuur voor kinderen van ca. 6 tot ca. 14 jaar. Elk fragment gaat vergezeld van een korte toelichting en een goed uitgewerkt discussieplan.
Peinzen, 49 filosofische vragen voor kinderen, Richard Anthone, Eddie Janssens, Steven Vervoort en Jan Knops.
Uitgeverij Acco.
49 uitgewerkte thema’s voor kinderen van alle leeftijden. Je kunt met dit boek in de hand vrij gemakkelijk aan de slag.
Filosoferen met Doornroosje, Richard Anthone en Rika de Smedt
Uitgeverij Acco
In dit boek vind je 30 uitgewerkte filosofielessen. Iedere les vertrekt vanuit een citaat uit het prachtige boek van Toon Tellegen ‘Brieven aan Doornroosje’. Voor de onderbouw van het voortgezet onderwijs, ook bruikbaar in de oudste groepen van de basisschool.
De wereld in een kiezelsteen, Ingeborg Hendriks
uitgeverij Lemniscaat
Een leesboek voor kinderen vanaf ca. 10 jaar. Het is een selectie van veel prachtige fragmenten uit de jeugdliteratuur, gegroepeerd rond drie thema’s: ‘Wie ben ik?’; ‘Zicht op de wereld’ en ‘Achter de dingen’. Bij elk fragment is slechts een enkele vraag opgenomen, de uitwerking is aan jou.
Mijn hart is een pinguïn, Sylvie Moors
uitgeverij Pantalone (Brussel)
Een spannend kijkboekje voor jonge kinderen. Een begeleidende CD met minimal music kan de kinderen in de ‘juiste’ stemming brengen. Bij het boekje vind je een toelichting met uitvoerige discussieplannen over zowel tekst, beeld als muziek, die je in staat stellen er gelijk mee aan de gang te gaan.
Dat is waar, Menno Lievers
uitgeverij De Bezige Bij
Verhalen voor kinderen vanaf een jaar of tien. Elk verhaal heeft een stevige filosofische lading. De meningen over het boek lopen nogal uiteen. Sommige leraren worden erdoor geinspireerd en vinden de verhalen goed bruibaar in de bovenbouw. Anderen vinden het boek bijna onleesbaar. uitgeverij Acco De enige novel van Lipman die in zijn geheel in het Nederlands beschikbaar is. Geschikt voor gebruik vanaf groep 7 of 8 en in de onderbouw van het voortgezet onderwijs. In Nous gaat het om ethisch onderzoek. De kracht van het boek zit vooral in de toelichtingen en uitwerkingen voor gebruik in de groep. Ook als je niet met het boek aan het werk wilt, is het de moeite waard de uitwerkingen te bestuderen als voorbeeld van hoe je je gesprekken kunt voorbereiden. uitgeverij Davidsfonds/Infodok Drie boeken ‘Waarom leef ik?’, ‘Wat is goed, wat is kwaad?’, ‘Wat voel ik?’. In elk boek vind je zes grote vragen, waarmee je als leraar met kinderen aan de slag kunt. Ze stimuleren kinderen zelf na te denken en een eigen oordeel te vormen. Nous, Matthew Lipman; vertaald door Peter Algoet
FiloSofie voor kids, Oscar Brenifer